Новите глобални царини од 10 проценти, наметнати од американскиот претседател Доналд Трамп, стапија во сила откако Врховниот суд во петокот блокираше голем број од неговите претходни сеопфатни увозни давачки. Само неколку часа по пресудата, претседателот потпиша извршна наредба со која се воведува новата царина од 24 февруари.
Трамп подоцна се закани дека ќе ја зголеми царината на 15 проценти, но сè уште не издаде официјална директива за зголемување на стапката.
Администрацијата го воведува новиот данок со повикување на Член 122 од Законот за трговија од 1974 година, кој му дозволува на претседателот да воведува царини за период од 150 дена без одобрение од Конгресот, објавува Би-Би-Си.
Во извршната наредба се наведува дека целта на привремената увозна царина е да „реши основни проблеми во меѓународните плаќања и да продолжи со работата на администрацијата за враќање на рамнотежата во трговските односи во корист на американските работници, земјоделци и производители“.
Претседателот тврдеше дека царините се неопходни за да се намали трговскиот дефицит на САД, односно износот за кој увозот го надминува извозот. Сепак, дефицитот достигна ново рекордно ниво минатата недела, зголемувајќи се за 2,1 процент во споредба со 2024 година, на околу 1,2 милијарди долари.
Според најновите официјални бројки, САД веќе собрале најмалку 130 милијарди долари во царини според Законот за меѓународни економски овластувања од 1977 година (IEEPA), кој Врховниот суд сега го оспори.
Трамп остро ја критикуваше одлуката на Врховниот суд, нарекувајќи ја „смешна, лошо напишана и крајно антиамериканска“. Во одлука со 6 спрема 3, судиите утврдија дека претседателот ги пречекорил своите овластувања кога минатата година вовел широки глобални царини, повикувајќи се на IEEPA.
Меѓународни реакции
По пресудата, Трамп вчера се закани дека ќе воведе уште повисоки царини за земјите кои „си играат“ со неодамнешните трговски договори. Неговото предупредување дојде во време кога земјите ширум светот оценуваат кои трговски договори и царини ќе останат на сила.
Европската унија соопшти дека ќе ја запре ратификацијата на договорот постигнат ова лето, додека Индија објави одложување на претходно закажаните разговори за финализирање на неодамнешниот договор.
