Референдум во Швајцарија за забрана на огнометот

Швајцарците во ноември на референдум ќе одлучуваат за забрана на огнометот. Предлогот е инициран од организации за заштита на животните и животната средина, а според првичните анкети, тој ужива силна поддршка од јавноста. Вкупно 69 отсто од испитаниците ја поддржуваат забраната, додека 29 отсто се против неа, пренесува Euronews.
Иницијативата има за цел да ги заштити животните и луѓето од бучавата, загадувањето на воздухот, повредите и пожарите предизвикани од пиротехниката.
„За домашните миленици, како и за дивите и фармските животни, огнометот не е прослава – тој е чист стрес“, наведува швајцарската организација за заштита на животните „Schweizer Tierschutz“ (STS), која ја поддржува иницијативата.
Анкета спроведена за швајцарскиот јавен сервис покажа дека предлогот има мнозинска поддршка меѓу гласачите од целиот политички спектар. Тој е особено поддржан од жените – 76 отсто од нив се за забраната, во споредба со 60 отсто од мажите.
Што точно би било забрането?
Забраната нема да ги опфати сите видови пиротехника. Предлогот бара забрана за продажба и употреба на бучни огнометни средства, додека потивките алтернативи, како што се прскалките и таканаречените „вулкани“ што исфрлаат искри, би останале дозволени.
Швајцарските кантони, административни единици слични на окрузи, би можеле да одобрат исклучоци за големи јавни прослави, на пример за швајцарскиот национален празник на 1 август. Сепак, поединците не би смееле да користат бучни огнометни средства дури ни тогаш.
Во моментов, кантоните и општините можат самостојно да ја ограничат или забранат продажбата и употребата на пиротехника. Новата иницијатива би вовела униформни правила на ниво на целата држава.
Предлогот наиде на противење од страна на одредени политичари и претставници на индустријата за пиротехника. Швајцарското здружение на индустријата за пиротехника тврди дека забраната би ја загрозила традицијата, додека противниците предупредуваат дека таа непотребно би ги ограничила личните слободи на граѓаните.
Швајцарската народна партија, партијата „Центар“ и Швајцарското здружение на занаетчии започнаа кампања против забраната. Тие предупредуваат на можни економски последици за претприемачите и на ширење на културата на забрани.
Иницијативата беше покрената во 2023 година и собра повеќе од 137.000 потписи. Во Швајцарија, граѓаните можат да покренат иницијатива за референдум доколку соберат најмалку 100.000 важечки потписи од гласачи.
Покрај бучавата, проблем претставува и загадувањето. Според швајцарските власти, огнометните средства секоја година испуштаат во воздухот меѓу 200 и 400 тони ситни честички, што претставува околу два до три отсто од вкупните годишни емисии на такви честички во земјата.
Тие можат да содржат штетни метали и се особено опасни за луѓето кои веќе имаат здравствени проблеми. Огнометот, исто така, го зголемува ризикот од пожари, особено за време на топло и суво време.
Доколку Швајцарците ја поддржат забраната на референдум, нивната земја би можела да тргне по стапките на Холандија, која на 1 август оваа година воведе национална забрана за употреба на пиротехника од страна на граѓаните, со исклучоци за најслабите пиротехнички средства и за одобрени организирани настани.
