Кои се луѓето што го победија Вучиќ? Ова се клучните имиња
Александар Вучиќ ги загуби изборите од политичко движење кое пред две години воопшто не постоеше. „Студентската листа“ – која произлезе од протестите по трагедијата во Нови Сад – според првичните проекции, обезбеди апсолутно мнозинство во српскиот парламент, ставајќи крај на 14-годишното владеење на Српската напредна странка.
Но, кои се луѓето што го победија Вучиќ? За разлика од неговата партија, „Студентската листа“ нема еден доминантен политички лидер. Меѓу нејзините 250 кандидати има лекари, универзитетски професори, правници, економисти, актери, спортисти и активисти. Повеќето од нив никогаш немале високи државни функции.
Меѓу попознатите имиња се кошаркарската легенда Дејан Бодирога, поранешниот гувернер на Народната банка на Србија Дејан Шошкиќ, актерот Тихомир Станиќ и социологот Јово Бакиќ. Сепак, на чело на листата се наоѓа човек кој е многу помалку познат за пошироката јавност: Илија Срдановиќ, кардиолог од Нови Сад.
Лекар од Нови Сад ја предводи листата
Илија Срдановиќ е кардиолог и професор на Медицинскиот факултет во Нови Сад. Како прв на листата, тој ја предводи групацијата, која официјално се нарекува „Студентска листа – Студентите победуваат“.
Неговиот избор има симболично значење. Токму во Нови Сад, на 1 ноември 2024 година, се урна настрешницата на железничката станица, при што загинаа 16 лица – настан што поттикна најголемо протестно движење против администрацијата на Вучиќ.
Срдановиќ не е професионален политичар. Неговата кандидатура ја одразува одлуката на студентското движење да им даде предност на луѓе од различни професии, наместо на добро познати партиски функционери.
Зад него на листата е лекарката Катарина Станковиќ, додека на четвртото место е хирургот Александар Цветковиќ. Третото место му припадна на драмскиот писател Жељко Хубач, познат по својата работа на телевизиски серии и во театарот.
Важно е да се направи разлика помеѓу првото место на изборната листа и кандидатурата за премиер. Позицијата на Срдановиќ не значи автоматски дека тој ќе стане премиер. Студентското движење сè уште нема потврдено кој ќе ја предводи идната влада.
Бодирога, Шошкиќ и познати актери
Едно од најистакнатите имиња на „Студентската листа“ е несомнено Дејан Бодирога – поранешен член на југословенската кошаркарска репрезентација, двократен светски шампион, трикратен европски шампион и претседател на Евролигата.
Бодирога се наоѓа на 24-тото место на листата. Неговото име му дава на движењето ниво на препознатливост што се протега далеку надвор од круговите на оние кои учествуваа во студентските протести.
На 27-мата позиција е Дејан Шошкиќ, економист и поранешен гувернер на Народната банка на Србија, кој ја извршуваше таа функција од 2010 до 2012 година. Неговото искуство е особено релевантно за економската политика на една идна влада.
Меѓу кандидатите е и актерот Тихомир Станиќ, познат на пошироката јавност по своите бројни филмски и телевизиски улоги. Тој го зазема осмото место на листата.
Други истакнати личности се поранешниот репрезентативец во атлетика Михаил Дудаш, поранешниот професионален фудбалер Мирко Поледица и Феѓа Димовиќ – адвокат и член на музичката група „Београдски синдикат“.
Професори, активисти и лица кои укажуваа на корупцијата
Значителен дел од листата го сочинуваат универзитетски професори и експерти кои јавно ја критикуваа власта за време на протестите.
Меѓу нив е социологот Јово Бакиќ, професор на Филозофскиот факултет во Белград и долгогодишен критичар на политиките на Вучиќ. Тој се наоѓа на 76-тото место на листата.
На листата се наоѓаат и психологот Александар Бауцал, Мирјана Николиќ – ректорка на Универзитетот на уметностите во Белград – како и инженерот Зоран Ѓајиќ. Ѓајиќ е особено интересен поради неговата поврзаност со случајот со станицата во Нови Сад. Како инженер кој бил ангажиран на работите на тој објект, тој јавно предупредуваше на неправилности и проблеми поврзани со реконструкцијата. Тој се наоѓа на 58-мото место на листата. Меѓу кандидатите е Златко Кокановиќ, земјоделец и еден од истакнатите противници на проектот за експлоатација на литиум во долината на Јадар. Како претставник на здружението „Не дамо Јадар“, тој учествуваше на протестите против проектот на „Рио Тинто“.
На листата е и адвокатката Сара Ел Сараг, која јавно ги претстави предлозите на студентското движење за реформи во правосудството.
